Darmowy kurs z geografii
Zapraszam Cie na 30 dniowy darmowy kurs z geografii.
Otrzymasz na e-mail lekcje z geografii fizycznej, z geografii ekonomicznej Polski i swiata.
Zapisz sie teraz, w kazdej chwili mozesz zrezygnowac.
Rejestracja jest za darmo:
Losowa ściąga z geografii:
TEMAT: Eksplozja demograficzna
Eksplozja demograficzna jest to gwałtowny wzrost przyrostu naturalnego
wywołany utrzymywaniem się na wysokim poziomie stopy urodzeń przy jednoczesnym
gwałtownym spadku stopy zgonów. Przejawem eksplozji demograficznej jest stopa
przyrostu naturalnego rzędu 30 prom., wówczas w ciągu 24 lat następuje
podwojenie się liczby mieszkańców.
Eksplozję demograficzną spowodowało wiele czynników społecznych, ekonomicznych,
politycznych i religijnych. Należą do nich:
a) poprawa warunków życia (więcej żywności, lepsze warunki higieniczne)
- rozwój nauki, a zwłaszcza nauk medycznych, który pozwolił opanować wiele
chorób epidemicznych ( dżumę, cholerę, malarię, ospę).
- wyższy poziom zabezpieczeń społecznych w wielu krajach rozwijających się
- zwiększenie długości życia ludzi np. na początku naszego stulecia średnia
długość życia wynosiła 55 lat, a obecnie wynosi on ponad 80 lat.
- ograniczenie wojen lokalnych (zmniejszenie śmiertelności)
Szybki wzrost liczby ludności wywołuje szereg niekorzystnych zjawisk. Do
najważniejszych z nich należą:
- zjawisko głodu – 14% cierpi na głód, Afryka, na południe od Sahary.
- zmiany w naturalnym środowisku: wycinanie lasów. Powiększenie się obszarów
pustynnych, degradacja gleb, zanieczyszczenia wód, powietrza.
- żywiołowa urbanizacja w krajach rozwijających się
- nienadążanie rozwoju infrastruktury społecznej za tempem przyrostu naturalnego
Na wzrost przyrostu naturalnego ludności wpływa rozwój medycyny, higieny życia
ludzi, nowe technologie w produkcji środków farmaceutycznych i nowe techniki
operacji chirurgicznych.
Dynamikę przyrostu naturalnego kształtuje zarówno liczba urodzeń, jak i liczba
zgonów. W rozwoju ludności można wyróżnić V faz transformacji demograficznych,
które obrazują poziom i zmiany stopy urodzeń i zgonów oraz charakter przyrostu
naturalnego.
Poszczególne fazy odnoszą się do krajów o następujących cechach:
I faza – w których stopa urodzeń i stopa zgonów utrzymuję się na bardzo wysokim
poziomie
II faza – w których stopa urodzeń pozostaje wysoka, ale stopa zgonów szybko się
zmniejsza
III faza – stopa urodzeń wyraźnie spada, a stopa zgonów stabilizuję się na
bardzo niskim poziomie
IV faza – w których postępuje proces starzenia się społeczeństwa, stopa urodzeń
zmniejsza się nadal, z kolei liczba zgonów wykazuje tendencje wzrostowe
V faza – stopa urodzeń stabilizuje się na poziomie zbliżonym do podwyższonej
stopy zgonów. Natomiast w okresie, w którym stopa zgonów ulega zwiększeniu,
zastępuje proces starzenia się społeczeństwa i przyrost naturalny staje się
ujemny.
Wysoki wzrost udziału młodej grupy wiekowej w ogólnej liczbie ludności,
spowodowany zwiększeniem przyrostu naturalnego nazywamy wyżem demograficznym.
Przyczyny ujemnego przyrostu naturalnego:
- starzenia się społeczeństwa
- opóźnianie wieku zawierania małżeństw
- większa częstotliwość zapadania na choroby cywilizacyjne
- warunki ekonomiczne
- konsumpcyjny charakter życia
- brak mieszkań
- bezrobocie.
Struktura demograficzna – podział całej populacji wg grup wiekowych, płci, stanu
cywilnego, wykonywanych zawodów, wykształcenia, miejsca zamieszkania.
Ludność aktywna zawodowo – to taka, która wykonuje pracę zawodową. Zróżnicowany
jest udział ludności aktywnej zawodowo w % ogóle ludności, w poszczególnych
krajach.
Ludność bierna zawodowo – to taka, która posiada inne źródła utrzymania, w tym
niezarobkowe. Do niej należą: dzieci, młodzież, renciści, emeryci. Kraje o
niskim PKB na osobę odznaczają się dość wysokim odsetkiem osób w wieku
produkcyjnym (40-50%), a mniejszym - zatrudnionych, przy bardzo dużym wskaźniku
pracujących w rolnictwie, a bardzo małym w przemyśle.
Kraje w swoim rozwoju przechodzą różne etapy: przedindustrialny, industrialny,
postindustrialny.
- Na pierwszym etapie głównym źródłem zatrudnienia ludności jest rolnictwo.
- Na drugim coraz większą rolę w zatrudnieniu zaczyna odgrywać przemysł i
związane z nim działy gospodarki.
- Trzeci etap charakteryzuje siÄ™ zahamowaniem tempa rozwoju zatrudnienia w
przemyśle, a dynamicznym rozwojem zatrudnienia w usługach: nauce, technice,
oświacie, bankowości, ubezpieczeniach, sądownictwie i innych.
Sektory gospodarki:
I – rolnictwo, leśnictwo, rybactwo, rybołówstwo.
II – przemysł wydobywczy, przetwórczy i budownictwo
III – transport, handel, gospodarkę komunalna, oświata, służbę zdrowia, kulturę,
bankowość, turystyka.
Przyczyny ograniczające możliwość znalezienia pracy:
- niskie kwalifikacje zawodowe
- przekroczenie wieku 40-45 lat
- mała mobilność zawodowa i przestrzenna
- bierność osobista
- brak bodźców materialnych i pozamaterialnych do podjęcia pracy
Emigracja – odpływ ludności
Imigracja – napływ ludności
Repatriacja – powroty z emigracji
Deportacja – usunięcie z kraju
Ewakuacja – odgórne zarządzenie i kierowane opuszczenie określonego obszaru lub
miejsca.
Sciagi z geografii
Pobierz za darmo opracowane tematy na mature z geografii.
Wszystko gotowe do wydrukowania.